Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τον Καρκίνο του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης έχει σκοπό να συμβάλει στην ευρύτερη συνειδητοποίηση ότι ο καρκίνος αποτελεί μια χρόνια και συχνά ιάσιμη νόσο καθώς και να συντελέσει καθοριστικά στην αποτελεσματική πρόληψη και αντιμετώπισή του τόνισε σήμερα ο υπουργός Υγείας Ανδρέας Λοβέρδος .

 

Η θεραπευτική αντιμετώπιση του καρκίνου έχει υψηλό άμεσο (παραμονή του ασθενούς στο νοσοκομείο, χειρουργικές επεμβάσεις, υψηλής ακρίβειας και κόστους διαγνωστικές εξετάσεις, ακριβή φαρμακευτική αγωγή) και έμμεσο (λόγω της μειωμένης παραγωγικότητας και της απώλειας ημερών εργασίας τόσο του πάσχοντα όσο και της οικογένειάς του) οικονομικό κόστος.
Παράλληλα θα πρέπει να συνυπολογιστεί το κοινωνικό κόστος του καρκίνου διότι πλήττει καίρια την κοινωνική ανάπτυξη και ευημερία ενώ ταυτόχρονα δοκιμάζει την κοινωνική συνοχή.

Οι βασικοί παράγοντες κινδύνου εμφάνισης καρκίνου για τον οποίο έχουν ενοχοποιηθεί ποικίλες μεταλλάξεις του γενετικού υλικού είναι ατομικοί (κάπνισμα, κατανάλωση αλκοόλ, διατροφή, παχυσαρκία και έλλειψη σωματικής άσκησης), κοινωνικό-οικονομικοί (έχει τεκμηριωθεί ότι άτομα χαμηλότερου κοινωνικό-οικονομικού επιπέδου έχουν μειωμένη πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας με αποτέλεσμα την ανεπαρκή πρόληψη και διάγνωση του καρκίνου) καθώς επίσης λοιμογόνοι και περιβαλλοντικοί (οι ιοί της ηπατίτιδας Β και C, ο ιός HPV και ο HIV, οι ηλεκτρομαγνητικές ακτινοβολίες).

Οι κύριοι στόχοι του Εθνικού Σχεδιασμού είναι:
– η αποτελεσματικότερη πρόληψη και έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου (με μείωση της έκθεσης του πληθυσμού στους γνωστούς παράγοντες κινδύνου και αύξησης των προσυμπτωματικών ελέγχων)
– η βελτίωση της αντιμετώπισης του διαγνωσμένου καρκίνου (αφορά τις υπηρεσίες δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας φροντίδας υγείας)
– η καλύτερη δυνατή ανταπόκριση της Πολιτείας στη διαχείριση της νόσου και των συνεπειών της (πρόληψη, έγκαιρη διάγνωση, θεραπεία, αποκατάσταση, επανένταξη, βελτίωση της ικανότητας του ιατρικού κόσμου και της Δημόσιας Διοίκησης).

Εθνικό Σχέδιο Δράση

Η υλοποίηση του Εθνικού Σχεδίου Δράσης κατά του Καρκίνου βασίζεται σε τέσσερις άξονες παρέμβασης.

Ο πρώτος άξονας αφορά την πρόληψη και έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου με:
– μείωση της έκθεσης του πληθυσμού στους γνωστούς παράγοντες κινδύνου (κάπνισμα, αλκοόλ, παχυσαρκία και έλλειψη σωματικής άσκησης, κακοήθεις νεοπλασίες του δέρματος)
– αύξηση της συμμετοχής του πληθυσμού σε δράσεις και προγράμματα ατομικού και ομαδικού προσυμπτωματικού ελέγχου (ανάπτυξη εθνικών προγραμμάτων για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και του μαστού). Στο πλαίσιο αυτό θα υπάρξει συνεργασία με τις Μ.Κ.Ο., τα ασφαλιστικά ταμεία θα καλύπτουν τα έξοδα των εξετάσεων και εκεί που δεν υπάρχει δυνατότητα πρόσβασης θα λειτουργούν κινητές μονάδες.

Ο δεύτερος άξονας αφορά τη βελτίωση της αντιμετώπισης του διαγνωσμένου καρκίνου (θεραπευτική αντιμετώπιση) με:
– εισαγωγή κλινικών πρωτοκόλλων και κατευθυντήριων οδηγιών στην κλινική πράξη του Ε.Σ.Υ.
– πιστοποίηση μονάδων και υπηρεσιών (πιστοποίηση τόσο της διαδικασίας πληθυσμιακών ελέγχων όσο και των εμπλεκόμενων εργαστηρίων)
– προμήθεια και αξιοποίηση βιοϊατρικής τεχνολογίας (με πλήρη αποτύπωση, εκπόνηση επιχειρησιακού σχεδίου και εισαγωγή συστήματος ολοκληρωμένης διαχείρισης της ΒΙΤ)
– δημιουργία εξειδικευμένων κέντρων θεραπευτικής αντιμετώπισης. (διάγνωση

Ο τρίτος άξονας αφορά τη μεταθεραπευτική αντιμετώπιση, αποκατάσταση και επανένταξη. Πυλώνες δράσης του, αποτελούν, η ανάπτυξη
– θεσμικού πλαισίου για κατ’ οίκον νοσηλεία, λειτουργία ξενώνων ασθενών τελικού σταδίου, οδηγού παροχών και δικαιωμάτων των ασθενών με καρκίνο, μηχανισμών εργασιακής και κοινωνικής επανένταξης για ασθενείς με καρκίνο
– συμβουλευτικής και παρηγορητικής – ανακουφιστικής στήριξης
– συστήματος επανελέγχου των ογκολογικών ασθενών για την έγκαιρη διάγνωση των μεταστάσεων
– ξενώνων τελικού σταδίου καθώς και μεικτών ξενώνων φιλοξενίας ασθενών που υποβάλλονται σε θεραπεία και των συγγενών τους
– μηχανισμών ψυχο-κοινωνικής υποστήριξης οικογενειών καρκινοπαθών.

Ο τέταρτος άξονας αφορά την έρευνα για την παρακολούθηση της επιδημιολογικής εξέλιξης της νοσηρότητας και θνησιμότητας από κακοήθεις νεοπλασίες στην Ελλάδα, δηλαδή την:
– οργάνωση και λειτουργία του Εθνικού Αρχείου Νεοπλασιών
– χαρτογράφηση γονιδιακών αλλοιώσεων σε ογκολογικούς ασθενείς
– ανάπτυξη συστήματος αξιολόγησης περιβαλλοντικών επιδράσεων

Ο πέμπτος και τελευταίος άξονας αφορά την εκπαίδευση των:
– υγειονομικών στην πρόληψη και έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου
– ασθενών και των φροντιστών τους για την πιο αποτελεσματική διαχείριση της νόσου και την ομαλή επανένταξή τους στην κοινωνία και στην παραγωγή.

Τα μέσα που θα χρησιμοποιηθούν για την αποτελεσματική εφαρμογή του Εθνικού Σχέδιου Δράσης, είναι:
– η οργάνωση ημερίδων, σεμιναρίων και άλλων παρεμβάσεων για την ευαισθητοποίηση και ενεργοποίηση των τοπικών κοινωνιών και του πληθυσμού γενικότερα
– τα κοινωνικά μηνύματα μέσω Μ.Μ.Ε.
– η παρέμβαση στα σχολεία, σε χώρους εργασίας, καθώς και σε χώρους συνάντησης ηλικιωμένων.

Οι εμπλεκόμενοι φορείς είναι:
– Γενική Γραμματεία Δημόσιας Υγείας
– Γενική Γραμματεία Πρόνοιας
– εποπτευόμενοι φορείς του Υ.Υ.Κ.Α. και του Υ.Π.Δ.Β.Μ.Θ., Υπυργείο Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης
– Α.Ε.Ι., Τ.Ε.Ι.
– Μ.Κ.Ο.
– Υ.Πε, Νοσοκομεία και Κέντρα Υγείας
– Ιατρικές Εταιρείες
– Ιατρικές Σχολές
– Συνεργασία με τους Ο.Τ.Α.
– Εκκλησία της Ελλάδος
– Κοινωνία της Πληροφορίας Α.Ε.
– ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ. & Ε.Σ.Δ.Υ

Από το Γενάρη του 2011 ξεκινά η υλοποίηση της « Εθνικής Επικοινωνιακής Εκστρατείας Πρόληψης για τον Καρκίνο» ( έργο ενταγμένο στο Ε.Σ.Π.Α, με προϋπολογισμό 1.626.890.77 ευρώ και δικαιούχο το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.) και θα είναι η πηγή χρηματοδότησης του σχεδίου. Επίσης, όσον αφορά την προμήθεια και αξιοποίηση βιοϊατρικής τεχνολογίας (ΒΙΤ), υπεγράφη πρόσφατα η σχετική Υ.Α. για την προμήθεια εξοπλισμού ΒΙΤ στα νοσοκομεία του Ε.Σ.Υ., ύψους περίπου 45 εκ. ευρώ.