Ο καρκίνος του προστάτη είναι ένας από τους συχνότερους καρκίνους στους άντρες και η έγκαιρη και αποτελεσματική διάγνωσή του καθώς και η ορθή του αντιμετώπιση αποτελεί βασική μας προτεραιότητα.

Ο καλύτερος τρόπος πρόληψης αλλά και αντιμετώπισης του είναι η έγκαιρη διάγνωση.

Για το λόγο αυτό όλοι οι άντρες από την ηλικία των 50 ετών και από την ηλικία των 40 εάν υπάρχει θετικό οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του προστάτη ακόμα και εάν δεν έχουν κανένα σύμπτωμα (screening) πρέπει να ελέγχουν τον προστάτη τους. Φυσικά σε περιπτώσεις που υπάρχουν ενοχλήματα στην ούρηση ή την εκσπερμάτιση ο έλεγχος προστάτη είναι επιβεβλημένος.

Το υπερηχογράφημα προστάτη, η δακτυλική εξέταση και το PSA συναρμολογούνται στη διαδικασία διαγνωστικού ελέγχου του προστάτη για κακοήθεια.

Η δακτυλική εξέταση του προστάτη είναι πολύτιμη γιατί ψηλαφητή σκληρία ή ασυμμετρία του αδένα θέτει την υπόνοια κακοήθειας. Και άλλες παθήσεις του προστάτη όμως, όπως χρόνιες φλεγμονές μπορεί να έχουν την ίδια εικόνα, επίσης αρχόμενες κακοήθειες δεν μπορούν να ψηλαφηθούν.

Το PSA αυξάνεται στον καρκίνο του προστάτη, αλλά μπορεί να αυξηθεί και σε άλλες παθολογικές καταστάσεις του προστάτη , όπως υπερπλασία ή φλεγμονές. Βέβαια το κλάσμα (ratio) και η ταχύτητα μεταβολής του (velocity) μπορεί να βοηθήσουν στην ερμηνεία.  Επίσης υπάρχουν επιθετικοί, αδιαφοροποίητοι καρκίνοι του προστάτη που δεν παράγουν PSA  και έτσι δεν παρατηρείται καμία αύξηση στην τιμή του.

Το διορθικό υπερηχογράφημα και η κατευθυνόμενη βιοψία προστάτη αποτελεί την κεντρική εξέταση διάγνωσης καθώς παρέχει την ιστολογική επιβεβαίωση και μας δίνει πολύτιμες πληροφορίες για τα χαρακτηριστικά του όγκου. Καθώς όμως ο καρκίνος του προστάτη παρουσιάζει ποικιλία στην ηχομορφολογική του εμφάνιση το υπερηχογράφημα έχει χαμηλή ευαισθησία κ ειδικότητα.  Έτσι 21-47% όγκων δεν φαίνονται και 60% ύποπτων εστιών καλοήθεις.

Τα τελευταία χρόνια έχουμε στη διάθεσή μας την πολυπαραμετρική μαγνητική τομογραφία προστάτη που αποτελεί τον συγκερασμό και ταυτόχρονη  συναξιολόγηση δυο ή τριών διαφορετικών τεχνικών μαγνητικής απεικόνισης.  Επιτυγχάνεται έτσι η αναγνώριση εστιών καρκίνου του προστάτη σε πολύ υψηλό  ποσοστό 75-97%, αναλόγως των χαρακτηριστικών του όγκου. Εάν ακολούθως πραγματοποιηθεί βιοψία κατευθυνόμενη βασισμένη στη μαγνητική (fusion) η διάγνωση της κακοήθειας φτάνει στο 75%. Η πολυπαραμετρική μαγνητική τομογραφία προστάτη λοιπόν αποτελεί μια σημαντικότατη εξέταση για την αρχική διάγνωση του καρκίνου του προστάτη, την απόφαση πραγματοποίησης επαναληπτικής βιοψίας προστάτη, τον έλεγχο της υποτροπής ή την ενεργό παρακολούθηση, όπως επίσης και την αναγνώριση τοπικής επέκτασης σε ασθενείς υψηλού κινδύνου με τοπικά προχωρημένη νόσο.

Η χειρουργικη Ουρολογία με τη μεγάλη πρόοδο της επιστημονικης γνωσης και της σύγχρονης ιατρικής τεχνογνωσίας , όπως η εφαρμογή laser, εύκαμπτων ενδοσκοπικών χειρουργικών οργάνων, τοποθέτηση ειδικών προσθετικών υλικών (stents, σφιγκτήρας, πεΊκή πρόθεση κλπ) έχει εξελιχθεί προσφέροντας απλούστερες αποτελεσματικές και ασφαλείς λύσεις στα Ουρολογικά προβλήματα των ασθενών. Επανάσταση στη χειρουργική έχει φέρει τα τελευταία χρόνια η Ρομποτική μέθοδος, η πραγματοποίηση δηλαδή των χειρουργικών επεμβάσεων χωρίς «ανοικτές τομές» με το χειρισμό του  ρομποτικού συστήματος από τον εξειδικευμένο χειρουργό.

Ειδικά στην Ουρολογία η μέθοδος αυτή έχει ευρεία εφαρμογή και αποτελεί πλέον την πρώτη επιλογή στην αντιμετώπιση συγκεκριμένων παθήσεων. Χρησιμοποιώντας το Ρομποτικό σύστημα ο χειρουργός Ουρολόγος έχει στα χέρια του μια εντυπωσιακή τεχνολογία που αυξάνει πάρα πολύ την αποτελεσματικότητα της χειρουργικής του παρέμβασης. Η πολυπλοκότητα, λεπτομέρεια και  ακρίβεια χειρισμών των ειδικών ρομποτικών βραχιόνων είναι μοναδική και σε συνδυασμό με την τέλεια οπτική αντίληψη, εξαιρετική ευκρίνεια και απεριόριστη δυνατότητα μεγέθυνσης και προσέγγισης των ιστών μας επιτρέπει να βλέπουμε από κοντά και ξεκάθαρα και να παρεμβαίνουμε με απόλυτη ακρίβεια σε στοιχεία όπως νεύρα, αγγεία  περιτονίες που παλαιότερα μπορούσαμε μόνο να πλησιάσουμε αδρά και κατά προσέγγιση. Αυτοί είναι οι λόγοι που αποφεύγονται επιπλοκές όπως η αιμορραγία και διαφυλάσοντας τους ιστούς επιτυγχάνεται εξαιρετκό λείτουργικό αποτέλεσμα με ελάχιστη ταλαιπωρία και επιβάρυνση της υγείας του ασθενούς Και ειδικά στην Ουρολογία, που τα όργανα που χειρουργούμε (προστάτης κύστη, ουρήθρα, ουρητήρας , νεφρός) είναι ιδιαίτερα αγγειοβριθή και ευπαθή και η ανατομική πρόσβαση σε αυτά συχνά πολύ δύσκολη αυτά τα χαρακτηριστικά του Ρομποτικόύ συστήματος είναι απαραίτητα και πολύτιμα.

Εμφανές παράδειγμα των ανωτέρω αποτελεί η Ριζική Προστατεκτομή για τον καρκίνο προστάτη. Είναι μια επέμβαση πολύ συχνή, καθώς ο καρκίνος του προστάτη εμφανίζεται συχνότατα στους ανδρες και συχνά από νεές ηλικίες και ο στόχος μας είναι πρωτίστως η ογκολογική ίαση του ασθενούς αλλά και η επίτευξη καλού λειτουργικού αποτελέσματος, δηλαδή φυσιολογικής ούρησης και διατήρηση της στύσης Καθώς ο προστάτης και η ουρήθρα βρίσκονται βαθειά μέσα στη στενή οστέϊνη λεκάνη μας (πύελος) με τα νευρα και αγγεία της στύσης και της ούρησης κολλημένα πάνω τους και τον εντερικό σωλήνα σε επαφή, η καλή οπτική και η δυνατότητα λεπτών χειρισμών (αφαίρεση σπερματοδόχων κύστεων, εκτομή προστάτη, διαφύλαξη νευραγγειακού δεματίου της στύσης και του σφιγκτήρα, αναστόμωση κύστης – ουρήθρας) σε αυτόν τον περιορισμένο ανατομικό χώρο είναι σε κάθε χειρουργείο πρόκληση.

Ο εξειδικευμένος χειρουργός κατευθύνει και ελέγχει τους ρομποτικούς βραχίονες και με απόλυτη ακρίβεια και λεπτομέρεια, έχοντας εντυπωσιακή μεγέθυνση και τέλειο οπτικό πεδίο επιτυγχάνει λεπτότατους χειρουργικούς χειρισμούς αδύνατους με όλες τις άλλες χειρουργικές μεθόδους. Η επέμβαση γίνεται χωρίς τομή στο δέρμα, μέσα από μικροσκοπικές οπές, με ελάχιστο πόνο, ασήμαντη απώλεια αίματος και ταχύτατη ανάρρωση. Ο ασθενής κινητοποιείται λίγες ώρες μετά το χειρουργείο και εντός δύο ημερών επιστρέφει στο σπίτι του και στις καθημερινές δραστηριότητές του.

Αλλά και στην χειρουργική του νεφρού και του ουρητήρα η ρομποτική  μέθοδος έχει σημαντικό ρόλο. Η αναστόμωση του ουρητήρα με το νεφρό ( πυελοπλαστική), η παρασκευή και απελευθέρωση του ουρητήρα και η αφαίρεση ευμεγέθων λίθων, κύστεων και όγκων του νεφρού είναι κάποιες από τις ενδείξεις που η εφαρμογή του ρομποτ έχει απλοποιήσει σε σχέση με τις κλασσικές «ανοικτές» επεμβάσεις του παρελθόντος. Επίσης σε περιπτώσεις που πρέπει να παρέμβουμε και στις δυο μεριές του ανθρώπινου σώματος, όπως σε άμφω κιρσοκήλη με το ρομποτ αυτό είναι εφικτό χωρίς διπλή τομή.

Οι παραπάνω λόγοι εξηγούν γιατί τόσο στην Ευρώπη όσο και στην Αμερική η Ρομποτική ριζική προστατεκτομή είναι η θεραπευτική επιλογή για πάνω από τους μισούς ασθενείς με καρκίνο του προστάτη και το ποσοστό αυτό κάθε χρόνο αυξάνεται. Ο εξειδικευμένος χειρουργός Ουρολόγος με το εξελιγμενο ρομποτικό σύστημα  επιτυγχάνει με απόλυτη ασφάλεια εξαιρετικό ογκολογικό και λειτουργικό (διατήρηση της στύσης και της εγκράτειας ούρων) αποτέλεσμα για τον ασθενή.

Πώς να επιλέξω πού θα χειρουργηθώ;

Η  χρήση του ρομποτικού συστήματος Da Vinci αποτελεί τη μεγαλύτερη πρωτοπορία στη σύγχρονη χειρουργική πρακτική. Οι ρομποτικές επεμβάσεις μπορούν να πραγματοποιηθούν μόνο σε εξειδικευμένα κέντρα που διαθέτουν τον πολύπλοκο ρομποτικό εξοπλισμό, εκπαιδευμένο νοσηλευτικό προσωπικό και από ειδικευμένους χειρουργούς. Ο ασθενής μπορεί με αντικειμενικό τρόπο, σε όποιο μέρος του κόσμου και εαν βρίσκεται, μεσω μιας «μηχανής ανζήτησης» που λέγεται Da Vinci Surgeon Locator και έχει ο οποιοσδήποτε ελεύθερη πρόσβαση στο ιντερνετ, να εντοπίσει το χειρουργό της ειδικότητας που τον ενδιαφέρει, καθώς σε αυτή τη βάση δεδομένων βρίσκονται οι πιστοποιημένοι χειρουργοί που πραγματοποιούν συστηματικά μεγάλο αριθμό τέτοιων επεμβάσεων.

Αποτελέσματα της επεμβασης.

Τα τελευταία χρόνια πραγματοποιούμε συστηματικά μεγάλο αριθμό ρομποτικών επεμβάσεων για καρκίνο του προστατη και παθήσεις των νεφρών (κύστεις, όγκοι, στενώματα ουρητήρα, πυλοουρητηρικής συμβολής κ.α). Στη χειρουργικη μας ομάδα πλαισιώνομαι από δυο εξειδικευμένους και πιστοποιημένους στη Ρομποτική Χειρουργική συνεργάτες μου, εμπειρότατους αναισθησιολόγους  και νοσηλευτικό προσωπικό. Η μόνιμη συνεργασία μας εξασφαλίζει το βέλτιστο διεγχειρητικό αποτέλεσμα και μετεγχειρητική παρακολούθηση.  Η πλειονότητα των ασθενών μας που έχουν υποβληθει σε ρομποτικές επεμβάσεις είναι απόλυτα ικανοποιημένοι κυρίως για δυο λόγους: πρώτον γιατι έχουν βιώσει μια σχετικά ομαλή διεγχειρητική και μετεγχειρητική πορεία, χωρίς πόνους,ενοχλήματα από την τομή στο δέρμα,  άμεση κινητοποίηση και έναρξη σίτισης,  μεσο χρόνο νοσηλείας 2-3 ημέρες,μετάγγιση 0-1 μονάδες αίματος και δευτερον γιατί οι περισσότεροι εμφάνισαν άμεσα μετεγχειρητικά πλήρη έλεγχο της ούρησης, ενώ δεν υπάρχει κανένας ασθενής με κάκωση σφικτήρα και πλήρη ακράτεια ούρων. Η πλειοψηφία διατήρησε την προυπάρχουσα στύση και σε όλες τις ιστολογικές εξετάσεις τα χειρουργικά όρια ήταν ελεύθερα νόσου, που αποδυκνύει την πλήρη αφαίρεση του όγκου και την ίαση του ασθενούς.

Δ/ντής Ουρολογικής Κλινικής